بر اساس یک گزارش جدید، بخش بالایی یک راکت فالکون شرکت SpaceX این تابستان به کره ماه برخورد خواهد کرد و احتمالاً باعث باز شدن دهانهای تازه میشود. هرچند این اتفاق ممکن است از نظر علمی ارزش جزئی داشته باشد، اما بیشتر به عنوان یک نشانه جدی به ما یادآوری میکند که زبالههای فضایی چگونه میتوانند در آینده دردسر مأموریتهای ماه ایجاد کنند.
نویسنده گزارش، بیل گری، منجم و خالق نرمافزار Project Pluto برای ردیابی اجرام نزدیک به زمین، نوشته است که این برخورد خطری برای هیچکس ایجاد نمیکند، اما بیتوجهی مشخصی را نشان میدهد که نسبت به نحوه دفع و مدیریت سختافزارهای باقیمانده در فضا وجود دارد.
او با اطمینان پیشبینی کرده برخورد در ساعت ۲:۴۴ بامداد به وقت EDT در تاریخ ۵ آگوست رخ میدهد؛ برخوردی که در نزدیکی دهانه Einstein در نیمه نزدیک ماه (نیمهای که رو به زمین است) اتفاق خواهد افتاد.
طبق گزارش، این بخش بالایی موشک فالکون ۹ مربوط به مأموریتی است که دو فرودگر ماه را به سطح آن برد؛ Blue Ghost از شرکت Firefly و Hakuto-R از شرکت ispace. این مأموریت در ۱۵ ژانویه ۲۰۲۵ انجام شد.
از آن زمان تا کنون، این بخش همچنان در مدار زمین میگردد و مسیری مشابه مسیر ماه دارد. گزارش میگوید طی یک سال گذشته، چندین رصدخانه و پروژه شکار سیارکها این قسمت رها شدهی موشک را بیش از ۱۰۰۰ بار مشاهده کردهاند. چون حرکت این اجسام «تا حد زیادی قابل پیشبینی» است، دادههای جمعآوریشده برای برآورد دقیق و قابل اعتماد مسیر برخورد کافی هستند.
گری نوشته که این جسم صرفاً تحت تأثیر گرانش زمین، ماه، خورشید و سیارهها حرکت میکند و ما این نیروها را با دقت بسیار بالا میشناسیم. با این حال، تابش خورشید میتواند اجسامی را که رفتارشان کاملاً قابل پیشبینی نیست، به شکل ملایم اما اثرگذار تغییر جهت بدهد. گری توضیح داده وقتی یک جسم در فضا دستوپا میزند و حول محورش میچرخد، ممکن است مقدار کمتری یا بیشتری از نور خورشید دریافت کند و حتی بخشی از آن را بازتاب دهد. به همین دلیل، نور خورشید عمدتاً جسم را از سمت خورشید دور میکند، اما مقدار اندکی فشار هم در جهتهای دیگر ایجاد میشود.
او میگوید با وجود این مزاحمت خورشیدی، اثر آن چندان نیست که پیشبینیهایش را به شکلی جدی به هم بزند؛ فقط منظور این است که دیگر نمیتوانیم به دقتی برسیم که در حد چند متر و حتی کسری از ثانیه باشد. زمانی که این بخش بالایی فالکون ۹ واقعاً برخورد کند، سرعتش ۲.۶ کیلومتر بر ثانیه خواهد بود؛ یعنی حدوداً هفت برابر سرعت صوت در زمین.
گری در سال ۲۰۲۲ هم درست گفته بود که یک قطعه از موشک دیگری به ماه برخورد خواهد کرد. دانشمندان مدتها تصور میکردند آن قطعه هم از نوع بخش بالایی فالکون ۹ بوده، اما در نهایت مشخص شد قطعه مربوط به قسمت بالایی مأموریت Chang’e 5-T1 چین است. برخورد آن باعث تشکیل یک دهانه دوگانه شد و دانشمندان هنوز در تلاشاند دلیل این پدیده را توضیح دهند.
اینگونه برخوردها باید برای برنامهریزیهای آینده ماه به عنوان یک هشدار محسوب شوند. مدار زمین هر روز شلوغتر میشود و با افزایش جدیت آمریکا و چین در مسیر ایجاد حضور انسانی روی ماه، خطر ناشی از قطعات سرگردان نیز بیشتر خواهد شد. علاوه بر این، مسئله مهم دیگری هم وجود دارد: این برخوردها ممکن است محیط دستنخورده ماه را آلوده کنند؛ محیطی که هنوز دانشمندان در تلاشاند آن را با دقت بررسی کنند.

















دیدگاه ها