شرکت امنیت سایبری Surfshark در تازه‌ترین گزارش خود از شاخص جهانی کیفیت زندگی دیجیتال (Digital Quality of Life Index – DQL) در سال ۲۰۲۵، وضعیت کشورهای جهان را در زمینه دسترسی، کیفیت و امنیت خدمات دیجیتال بررسی کرده است. این شاخص پنج بخش حیاتی شامل مقرون‌به‌صرفه بودن اینترنت، کیفیت اینترنت، زیرساخت دیجیتال، امنیت سایبری و آمادگی برای هوش مصنوعی را در نظر می‌گیرد. نتایج نشان می‌دهد که برخی کشورها در صدر جدول با شرایطی ایده‌آل قرار دارند، در حالی که برخی دیگر در پایین‌ترین جایگاه‌ها با مشکلات جدی مواجه‌اند.

به نقل از گزارش رسمی Surfshark DQL Index 2025، کشورهای «فنلاند، آلمان و دانمارک» در صدر این رتبه‌بندی قرار گرفته‌اند. این کشورها به دلیل سرعت بسیار بالای اینترنت ثابت و موبایل، امنیت سایبری پیشرفته، زیرساخت‌های گسترده و سرمایه‌گذاری در حوزه هوش مصنوعی، توانسته‌اند کیفیت زندگی دیجیتال شهروندان خود را در بالاترین سطح جهانی قرار دهند. Surfshark تأکید می‌کند که این کشورها نمونه‌ای از تلفیق سیاست‌گذاری هوشمندانه و فناوری پیشرفته هستند. در واقع، این کشورها با ایجاد شبکه‌های پایدار و پرسرعت، دسترسی همگانی به اینترنت با هزینه مناسب و همچنین تدوین قوانین سختگیرانه برای حفاظت از داده‌ها، توانسته‌اند محیطی امن و کارآمد برای فعالیت‌های دیجیتال فراهم کنند. همین ترکیب از سرعت، امنیت و آینده‌نگری باعث شده است که شهروندانشان نه‌تنها از اینترنت به‌عنوان ابزاری روزمره، بلکه به‌عنوان بستری برای نوآوری و توسعه اقتصادی بهره‌مند شوند.

در مقابل، برخی کشورها در پایین جدول قرار دارند و کیفیت زندگی دیجیتال در آن‌ها بسیار ضعیف است. ضعف زیرساخت‌ها، سرعت پایین اینترنت و نبود امنیت سایبری از جمله عواملی است که این کشورها را در انتهای رده‌بندی قرار داده است. در این کشورها، کاربران برای دسترسی به اینترنت پرسرعت با مشکلات جدی مواجه‌اند و هزینه‌ها در مقایسه با درآمد مردم سنگین‌تر است. علاوه بر این، نبود سیاست‌های کارآمد در زمینه امنیت سایبری باعث شده تا خطر حملات و نقض داده‌ها بیشتر باشد. چنین شرایطی نه‌تنها مانع رشد اقتصادی و اجتماعی می‌شود، بلکه شکاف دیجیتال میان این کشورها و کشورهای پیشرو را روزبه‌روز عمیق‌تر می‌کند.

جایگاه ایران در این رده‌بندی کجاست؟

کیفیت زندگی دیجیتال کشورها + جایگاه ایران | دیجینوی

ایران در میان ۱۲۱ کشور، جایگاه ۱۰۰ را کسب کرده است؛ جایگاهی که نشان می‌دهد کیفیت زندگی دیجیتال در کشور با چالش‌های جدی روبه‌روست. بررسی شاخص‌های حیاتی در گزارش رسمی Surfshark – DQL Index 2025 نشان می‌دهد که ایران در بیشتر بخش‌ها فاصله قابل‌توجهی با کشورهای پیشرو دارد و همین امر شکاف دیجیتال را عمیق‌تر کرده است.

در بخش مقرون‌به‌صرفه بودن اینترنت، ایران رتبه ۹۱ را دارد. این رتبه بیانگر آن است که هزینه اینترنت در مقایسه با درآمد مردم بالاست و همین موضوع دسترسی عمومی به اینترنت را محدود می‌کند. بسیاری از کاربران برای استفاده از اینترنت پرسرعت باید سهم بزرگی از درآمد خود را صرف کنند، در حالی که در کشورهای پیشرفته اینترنت با هزینه‌ای بسیار کمتر در دسترس است.

در بخش کیفیت اینترنت، ایران با رتبه ۱۱۰ در میان ضعیف‌ترین کشورها قرار گرفته است. سرعت پایین و کیفیت نامطلوب اینترنت همچنان پاشنه آشیل ایران محسوب می‌شود. Surfshark در گزارش خود اشاره می‌کند که کشورهای منطقه‌ای مانند امارات و قطر جزو سریع‌ترین‌های جهان هستند و این تفاوت نشان‌دهنده عقب‌ماندگی ایران در این حوزه است.

در بخش امنیت دیجیتال، ایران رتبه ۱۱۹ را دارد؛ جایگاهی که تنها دو کشور پایین‌تر از آن قرار گرفته‌اند. این رتبه نشان‌دهنده ضعف شدید در حفاظت از داده‌ها و مقابله با تهدیدهای سایبری است. نبود سیاست‌های کارآمد و زیرساخت‌های امنیتی مناسب باعث شده کاربران ایرانی در معرض خطر بیشتری قرار گیرند.

در بخش زیرساخت دیجیتال، ایران رتبه ۸۱ را کسب کرده است. هرچند این بخش نسبت به سایر شاخص‌ها وضعیت بهتری دارد، اما فاصله زیادی با کشورهای پیشرفته وجود دارد. Surfshark یادآور می‌شود که ایران در سال ۲۰۲۲ در شاخص «استفاده از اینترنت» رتبه ۲۴ داشت، اما اکنون این جایگاه سقوط کرده است؛ نشانه‌ای از کندی توسعه زیرساخت‌ها و عقب‌ماندگی در بهره‌برداری از ظرفیت‌های دیجیتال.

در بخش هوش مصنوعی، ایران رتبه ۸۱ را دارد. این رتبه نشان می‌دهد که ایران در زمینه سرمایه‌گذاری و زیرساخت‌های مرتبط با هوش مصنوعی هنوز در سطح متوسط قرار دارد. Surfshark هشدار می‌دهد که بدون توسعه زیرساخت‌های دیجیتال، ورود به حوزه هوش مصنوعی می‌تواند شکاف دیجیتال کشور را بیشتر کند و فرصت‌های جهانی این فناوری را از دسترس ایران دور سازد.

در مجموع، گزارش Surfshark تأکید می‌کند که ایران در بیشتر شاخص‌های حیاتی دیجیتال با مشکلات جدی روبه‌روست و تنها با اصلاح سیاست‌ها، سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها و ارتقای امنیت سایبری می‌تواند جایگاه خود را در این رتبه‌بندی جهانی بهبود بخشد.