آرتروز یک بیماری شایع تحلیلبرنده مفاصل است که موجب درد، خشکی، تورم و کاهش دامنه حرکتی میشود. این عارضه اغلب زانوها، لگن و دستها را درگیر میکند، هرچند میتواند سایر مفاصل بدن را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
اگر ابتلای شما به آرتروز تشخیص داده شده باشد، به احتمال زیاد پزشک توصیه به ورزش کرده است. این توصیه در سالهای اخیر به بخشی استاندارد از راهنمای درمان تبدیل شده.
با این حال، یک مطالعه جدید نشان میدهد که شاید ورزش به اندازهای که در ابتدا تصور میشد مفید نباشد. البته با بررسی دقیقتر مطالعه، دلایلی برای احتیاط آشکار وجود دارد. بنابراین این نتایج نباید شما را به کنار گذاشتن برنامه ورزشیتان ترغیب کند.
تیم پژوهشی پس از بررسی هزاران مطالعه، اثر ورزش را بر آرتروز زانو، لگن و دست بررسی کرده و آن را با چندین گزینه دیگر مقایسه نمودند؛ از جمله عدم مداخله، درمانهای دارونما، آموزش، درمان دستی، داروهای مسکن، تزریقها و جراحی.
در مقایسه با عدم مداخله و دارونما، مشخص شد که ورزش کاهشهای جزئی در درد لگن، زانو و دست ایجاد میکند: بین ۶ تا ۱۲ امتیاز در یک مقیاس ۱۰۰ امتیازی. با این حال، به نظر نمیرسید ورزش عملکرد را بیش از این دو روش بهبود دهد.
در مورد آرتروز زانو و لگن، شواهد نشان داد که ورزش در کاهش درد و بهبود عملکرد به اندازه داروهایی مانند ایبوپروفن و کورتیکواستروئیدها مؤثر است؛ داروهایی که برای کاهش التهاب به داخل مفصل تزریق میشوند. این مداخلات نیز درد را حدود ۵ تا ۱۰% کاهش دادند.
پژوهشگران نتیجهگیری کردند که ورزش در بهبود درد و عملکرد، نسبت به تعویض کامل مفصل در افراد مبتلا به آرتروز زانو و لگن اثربخشی کمتری دارد.
البته نویسندگان همه انواع ورزش را در یک دسته قرار دادند. بدین معنا که تمرینات قدرتی، تمرینات هوازی، کششی، ورزشهای آبی و تایچی همگی به عنوان یک مداخله واحد در نظر گرفته شدند.
این موضوع حائز اهمیت است، زیرا میدانیم همه انواع ورزش اثر یکسانی ندارند. برای مثال، مطالعات پیشین نشان دادهاند تمرینات هوازی شاید بهترین گزینه برای کاهش درد و بهبود عملکرد در افراد مبتلا به آرتروز زانو باشند، در حالی که تمرینات کششی کمترین اثربخشی را داشتهاند.
ضمن اینکه مدت زمان اجرای ورزش در تحلیل لحاظ نشد و اغلب شامل دورههای مطالعاتی نسبتاً کوتاه (حدود ۱۲ هفته) بودند. به احتمال زیاد پایبندی بلندمدت به یک برنامه ورزشی نتایج بهتری به همراه خواهد داشت و دامنه بهبود بیشتری ایجاد میکند، در مقایسه با زمانی که تنها برای چند هفته به فعالیتی بپردازید.
بنابراین، نتایج این تحقیق ممکن است به طور دقیق منعکسکننده فواید ورزش در افرادی که به صورت مداوم و به عنوان بخشی مستمر از برنامه هفتگی خود ورزش میکنند نباشد.
فارغ از محدودیتهای این تحقیق، حتی کاهشهای کوچک درد نیز میتواند تأثیر مثبتی بر زندگی فرد داشته باشد. کاهش ۱۰% درد میتواند تفاوت معناداری در توانایی حرکت، کار کردن، تعامل اجتماعی و مراقبت از دیگران ایجاد کند.
با این حال، با توجه به شواهد پیشین، احتمالاً در صورت تداوم ورزش، از مزایای کلی سلامت بیشتری بهرهمند خواهید شد. بهترین نوع ورزش، ورزشی است که واقعاً انجام شود. اگر از حضور در فضای باز و پیادهروی لذت میبرید، این انتخابی بسیار مناسب خواهد بود، زیرا تمامی ابعاد سلامت شما را بهبود میبخشد و درد را کاهش میدهد.
دیدگاه ها